Kernafval in het kort

Kerncentrales draaien op uranium. Dit wordt gewonnen uit erts en ondergaat daarna verschillende bewerkingen voordat het geschikt is voor toepassing in een kerncentrale. Bij elk van deze stappen ontstaat radioactief afval, bijvoorbeeld ertsrestanten. Het uranium van de kerncentrale in Borssele komt uit Kazachstan, dat in 34 procent van de wereldwijde vraag voorziet.
 
 
Brandstofelementen
In Nederland vormen de brandstofelementen van de kerncentrale in Borssele veruit de belangrijkste bron van radioactiviteit. Ze zijn een jaar of vier in gebruik en komen vervolgens in een opslagbassin in de centrale.
 
Nadat ze voldoende zijn afgekoeld, gaan de gebruikte brandstofelementen naar de opwerkingsfabriek in La Hague in Frankrijk. Hier wordt het in de kerncentrale ontstane plutonium en het niet gebruikte uranium uit de brandstofelementen gehaald. De restproducten noemt men radioactief afval. Een deel daarvan is hoogradioactief, warmte afgevend en giftig kernsplijtingsafval.

Plutonium
Volgens het ministerie van Economische Zaken is tot 2006 zo’n 88 ton teruggewonnen uranium van Borssele in Rusland verwerkt tot nieuwe kernbrandstof. Daarvan is 22 ton weer in Borssele geladen en de rest in andere, niet met name genoemde kerncentrales. Over latere jaren zijn geen gegevens bekend. Tot nu toe kwam bij de opwerking 2800 kilo plutonium vrij. Een beruchte stof die zeer giftig is en doorgaans lang radioactief blijft. Volgens officiele bronnen wordt dit plutonium hergebruikt als kernbrandstof. Maar er kunnen ook atoomwapens van gemaakt worden...
 
Bedrijfsafval
Kerncentrales produceren flink wat bedrijfsafval, zoals filters, besmette kleding en dergelijke. Dat behoort tot de categorieën laag- en middelradioactief afval. Als een kerncentrale wordt afgebroken (ontmanteld) geeft dat eveneens radioactief afval.

Naast Borssele komt er ook radioactief afval van de reactoren in Petten en Delft, onderzoeksinstellingen, industrie, laboratoria en ziekenhuizen. In totaal gaat het in Nederland jaarlijks om circa 1000 m3. De Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval (COVRA) bij Vlissingen is verantwoordelijk voor de opslag van al dit afval.